ورزش خانوادگی؛ فرصتی برای نشاط اجتماعی

غرق شدن در زندگی ماشینی و وابستگی بیش‌ازحد به فناوری، در عین مزایایی که در ایجاد رفاه و سرعت در انجام فرآیند‌ها دارد، از دو جهت برای ایرانی‌ها و خانواده‌های آنان دارای آسیب بوده است؛ اول اینکه میزان تحرک بدنی و ورزش را برای افراد کاهش داده و از سوی دیگر، با ایجاد فاصله بین اعضای خانواده، نشاط خانوادگی و فرصت‌های باهم بودن را تا حد زیادی کم کرده است؛ اما برای حل چنین مشکلی چه تدابیری می‌توان اندیشید؟
چند سالی است که جشنواره‌هایی با عنوان پیاده‌روی خانوادگی در نقاط مختلف کشور برگزار می‌شود و عده‌ای هم به همراه خانواده خود در آن حضور پیدا می‌کنند، اما مشکل اینجاست که شرکت در چنین برنامه‌هایی، موردی و مقطعی بوده و در تمام ایام سال جریان ندارد. موضوعی که اگر به‌صورت مستمر ادامه پیدا کند، بدون شک نقش مهمی در نزدیکی افراد خانواده به یکدیگر، کمک به‌سلامتی آن‌ها و افزایش نشاط خانوادگی خواهد داشت.
اکسیر ورزش برای سلامتی و نشاط خانواده
نقش ورزش خانوادگی در سلامت افراد در مطالعات علمی نیز به اثبات رسیده است؛ به‌طوری‌که نتیجه تحقیقاتی که در نشریه مطالعات پزشکی دانشگاه MIT آمریکا منتشر شده، نشان می‌دهد که بین چاقی مفرط، فعالیت فیزیکی و بیماری‌های قلبی – عروقی رابطه مستقیمی وجود دارد و همین مطالعات اثبات کرده‌اند که بیشتر افراد در جامعه به‌اندازه کافی ورزش نمی‌کنند. این مطالعات توصیه کرده‌اند که برای حل این مشکل، خانواده‌ها می‌توانند ورزش روزانه را به یک بازی و سرگرمی خانوادگی تبدیل کنند تا تمامی افراد خانواده میزانی از فعالیت بدنی لازم را انجام دهند.
از این مطالعات علمی که بگذریم، حضور در برنامه‌های ورزش همگانی، علاوه بر سلامتی، در نشاط و نزدیکی افراد خانواده نیز نقش مؤثری دارد. خانواده‌های ایرانی به دلیل دغدغه‌های کاری، میزان بالای ساعت کار در برخی مشاغل، اشتغال به چند کار روزانه و موضوعاتی دیگر، کمتر اوقاتی را با هم سپری می‌کنند. تا جایی که به گفته معصومه ابتکار معاون رئیس‌جمهور در امور زنان و خانواده، میزان مکالمه روزانه زن و شوهر و اعضای خانواده در برخی خانواده‌ها به کمتر از ۲۰ دقیقه در روز رسیده است که همین مسئله می‌تواند سرآغاز مشکلات بعدی در خانواده‌ها باشد.
بر اساس مطالعات انجام شده، هرچقدر فضای نزدیکی و باهم بودن خانواده‌ها در کنار یکدیگر مساعدتر باشد، از میزان تنش و مشاجره در خانواده کاسته شده و با ایجاد فضای گفتمانی بین افراد، مشکلات به‌سرعت قابل‌حل و رفع هستند.
تاثیر ورزش خانوادگی بر کاهش تنش‌های ناخواسته
مسئله دیگری که ورزش خانوادگی و همگانی می‌تواند تبعات آن را تا حد زیادی کاهش دهد، وابستگی زیاد افراد به فضای مجازی و تاثیر آن بر زندگی خانوادگی افراد است؛ زن و شوهر ساعات زیادی از روز را به‌واسطه کار و تلاش روزانه در کنار یکدیگر حضور ندارند و اندک ساعتی را هم که در شبانه‌روز در کنار یکدیگر قرار دارند، سرگرم فضای مجازی هستند و همین مسئله برافزایش اختلافات و فاصله بین آن‌ها تاثیر منفی می‌گذارد. دکتر علی باجلان روانشناس خانواده در همین خصوص معتقد است: «فضای مجازی موجب سرگرمی افراد شده تا جایی که دیگر هوش و حواس مردم به زندگی نیست؛ از طرفی وقتی رابطه‌ها به سردی می‌رود و مقام محتوای مکالمات زوجین تهدید، تحقیر و تهمت شود و هر بار صحبت‌های آن‌ها به دعوا ختم شود، افراد برای فرار از این موقعیت و تخلیه خود باز روی به فضا مجازی می‌آورند».
در چنین شرایطی، حضور در اجتماعات بزرگ پیاده‌روی خانوادگی یا انجام فعالیت‌های فیزیکی در کنار خانواده، علاوه بر اینکه باعث دور شدن افراد از فضای مجازی شده، حضور مؤثرتر آن‌ها را در کنار خانواده تضمین می‌کند. در واقع، فعالیت فیزیکی افراد را مجبور می‌کند تا از فضای مجازی فاصله بگیرند و هم‌زمان، در کنار خانواده، لحظاتی را تجربه کنند که کمتر در ایام هفته، از آن بهره‌مند می‌شوند.
حال اگر حضور در فرصت‌ها و رویداد‌هایی نظیر پیاده‌روی خانوادگی یا ورزش دسته‌جمعی در پارک‌ها و اماکن مناسب یا کوهنوردی خانوادگی، به یکی از برنامه‌های مستمر و جدی خانواده‌ها تبدیل شود، علاوه بر اینکه نشاط خانوادگی را به ارمغان می‌آورد، در بلندمدت به نشاط اجتماعی نیز منجر می‌شود. همین رویکرد، مشکلات خانوادگی را نیز کاهش داده و باعث می‌شود تا آمار طلاق عاطفی و واقعی که این روز‌ها به معضلی جدی در بخشی از جامعه بدل شده، روندی معکوس پیدا کند.