اهمیت تنگه هرمز چیست و چه ضرورتی بر حفظ و حاکمیت بر آن وجود دارد؟

الف) جغرافیای تنگه هرمز

- این گذرگاه باریک، خلیج فارس را به دریای عمان و سپس به اقیانوس هند متصل می‌کند و از دیرباز مسیر ارتباطی شرق و غرب بوده است.

- تنگه هرمز میان سواحل جنوبی ایران و شمال کشور عمان قرار دارد. در شمال آن استان هرمزگان ایران و در جنوب آن شبه‌جزیره مسندم عمان واقع شده است. این تنگه، تنها مسیر دریایی خروجی کشور‌های حاشیه خلیج فارس به آب‌های آزاد است.

ب) ابعاد تنگه هرمز

- طول تنگه 167 کیلومتر (104 مایل) 

- باریک‌ترین عرض تنگه حدود 38 کیلومتر(21 مایل) 

- وسیع‌ترین عرض تنگه 96 کیلومتر(52.5 مایل) 

- از این میان عرض مسیر کشتیرانی در هر جهت تنها در حدود سه کیلومتر است و تمام کشتی‌های عبوری باید از آب‌های سرزمینی ایران یا عمان عبور کنند.

- عمق تنگه هرمز متغیر است. در برخی نقاط عمق به بیش از ۶۰ متر می‌رسد، در حالی که در نواحی کم‌عمق‌تر حدود ۳۰ تا ۴۰ متر است.

پ) اهمیت تنگه هرمز و ضرورت حاکمیت ایران

- تنگه هرمز آبراهی است که موقعیت سوق‌الجیشی، ژئوپلیتیک و ژئواکونومی دارد.

- صادرات حدود 30 درصد نفت خام جهان، حدود 20 درصد گاز طبیعی، 30 درصد کودهای شیمیایی، یک‌سوم مواد غذایی، حدود 10 درصد محصولات کشاورزی، 23 درصد آلومینیوم، چهار درصد غلات و 26 درصد سازه‌های فولادی از این تنگه صادر می‌شده است.

- شاهرگ اینترنت و اقتصاد دیجیتال جهان(کابل های زیردریایی در بستر تنگه هرمز)

- تنگه هرمز تنها یک گذرگاه نفتی نیست، بلکه شاه‌رگ حیاتی امنیت انرژی، امنیت غذایی و زنجیره تأمین صنایع در سراسر جهان است

- اهمیت این آبراه به‌قدری است که هرگونه تحول در وضعیت آن، بلافاصله در بازار انرژی، حمل‌ونقل بین‌المللی، اینترنت و اقتصاد دیجیتال جهانی، محاسبات نظامی و در نظم مالی جهانی بازتاب پیدا می‌کند.

- کنترل و مدیریت ایران بر تنگه هرمز، علاوه بر عایدات اقتصادی بسیار برای ملت ایران، تعیین کننده نظم جدید امنیتی منطقه با محوریت ایران است.

بنابراین در معادلات امروز منطقه، تنگه هرمز تنها یک گذرگاه دریایی نیست، بلکه یکی از حساس‌ترین نقاط تلاقی امنیت، اقتصاد، حقوق و ژئوپلیتیک جهان به شمار می‌رود. اهمیت این آبراه به‌قدری است که هرگونه تحول در وضعیت آن، بلافاصله در بازار انرژی، مسیرهای حمل‌ونقل بین‌المللی، محاسبات نظامی قدرت‌های بزرگ و حتی در نظم مالی جهانی بازتاب پیدا می‌کند. از همین رو، تنگه هرمز را باید نه صرفا یک مسیر عبور، بلکه بخشی از معماری راهبردی امنیت منطقه دانست؛ معماری‌ای که ایران در آن نقشی محوری و انکارنشدنی دارد. جمهوری اسلامی ایران همواره بر این اصل تأکید کرده است که امنیت در خلیج فارس و تنگه هرمز، باید بر پایه منافع مشروع کشورهای ساحلی و با لحاظ واقعیت‌های جغرافیایی و حقوقی و بدون حضور بیگانگان تعریف شود. در نتیجه در تدوین ترتیبات مدیریت تنگه هرمز، تأکید بر حاکمیت تاریخی ایران و عمان بر این آبراه ضروری است و بدون تردید، اعمال مقتدرانه و خردمندانه حاکمیت ایران بر تنگه هرمز در راستای تامین منافع ملی و امنیت ملی، ضرورتی انکارناپذیر دارد و بر همین مبناست که مقام معظم رهبری بر کنترل ایران بر تنگه هرمز و درآمدزایی از آن تاکید دارند.