شکست پیش از آغاز؛ پایان فضاحت‌بار جنبش «۲۶ ژوئن» در غزه

در حالی که جنگ غزه همچنان ادامه دارد، طی هفته‌های اخیر جریانی موسوم به «حراک ۲۶ یونیو» (جنبش ۲۶ ژوئن) با انتشار فراخوان‌هایی در شبکه‌های اجتماعی از ساکنان غزه خواست تا روز ۲۶ ژوئن با حضور در خیابان‌ها علیه حماس تجمع و شعار سر دهند. با این حال، گزارش‌های منتشرشده در رسانه‌های منطقه‌ای نشان می‌دهد این فراخوان با استقبال گسترده‌ای مواجه نشد و نتوانست به اهداف اعلامی خود دست یابد.

«حراک ۲۶ یونیو»؛ شکست در نخستین آزمون

«جنبش ۲۶ ژوئن» یا به عربی «حراک ۲۶ یونیو» یک حزب یا تشکیلات سیاسی شناخته‌شده نیست، بلکه کمپینی است که طی ماه‌های اخیر عمدتاً در فضای مجازی و با هدف سازمان‌دهی اعتراضات علیه حماس در غزه شکل گرفته است. این جریان تلاش می‌کند نارضایتی‌های ناشی از جنگ، بحران انسانی و شرایط معیشتی را به اعتراضات خیابانی علیه حماس تبدیل کند.

براساس گزارش رسانه‌های عربی، هدایت این کمپین از خارج از نوار غزه انجام می‌شود. محور اصلی پیام‌های منتشرشده از سوی این جریان، معرفی حماس به‌عنوان مسئول وضعیت کنونی غزه است؛ رویکردی که به اعتقاد منتقدان، نقش و مسئولیت ارتش اسرائیل در جنگ و بحران انسانی غزه را به حاشیه می‌برد.

با این حال، این جنبش در نخستین فراخوان خود با شکست جدی روبه‌رو شد و حتی نتوانست شمار قابل توجهی از ساکنان غزه را به خیابان‌ها بکشاند. ناظران معتقدند ناکامی این فراخوان، نشانه شکست زودهنگام این جنبش اعتراضی است.

فعالیت رسانه‌ای و حامیان کمپین

فعالیت «حراک ۲۶ یونیو» عمدتاً بر بستر شبکه‌های اجتماعی مانند فیسبوک، اینستاگرام و ایکس متمرکز است. شعارهای این کمپین بر موضوعاتی همچون زندگی بهتر، پایان جنگ، مقابله با گرسنگی و آوارگی و همچنین انتقاد از عملکرد حماس تأکید دارد.

گزارش‌ها همچنین نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از افرادی که این فراخوان‌ها را تولید و بازنشر می‌کنند، خارج از غزه و عمدتاً در کشورهای اروپایی یا دیگر کشورهای عربی سکونت دارند.

در میان چهره‌های منتسب به این جریان، از «عبدالحمید عبدالعاطی»، روزنامه‌نگار و فعال فلسطینی مقیم مصر، به‌عنوان یکی از افراد مؤثر در راه‌اندازی این کمپین نام برده می‌شود. همزمان، رسانه‌های همسو با عربستان سعودی و امارات، از جمله روزنامه «الشرق الاوسط» و شبکه تلویزیونی «العربیه»، پوشش گسترده‌ای به اخبار و فعالیت‌های این جریان داده‌اند.

واکنش‌های فلسطینی

فعالیت «جنبش ۲۶ ژوئن» با واکنش‌های منفی قابل توجهی در میان کاربران و فعالان فلسطینی روبه‌رو شده است. بسیاری از صفحات و کاربران فلسطینی این جریان را «مشکوک» توصیف کرده و معتقدند تمرکز آن بر اختلافات داخلی، افکار عمومی را از جنایت‌های اسرائیل منحرف کرده و در نهایت در راستای منافع تل‌آویو عمل می‌کند.

در همین چارچوب، شماری از بزرگان و ریش‌سفیدان غزه نیز هفته گذشته در گفت‌وگو با وبگاه خبری شهاب نسبت به فعالیت این جریان موضع‌گیری کردند. آنان تأکید کردند هرگونه اقدام در جهت برهم زدن امنیت داخلی جامعه فلسطین یا همکاری با اشغالگران باید با برخورد قاطع و قانونی مواجه شود و هر فردی که همکاری او با دشمن یا مشارکتش در اقدامات مخرب اثبات شود، مورد بازخواست قرار گیرد.

تشییع جنازه؛ پاسخ به فراخوان

نکته قابل توجه آن است که همزمان با فراخوان «جنبش ۲۶ ژوئن» برای برگزاری تظاهرات علیه حماس، نه‌تنها این فراخوان با استقبال مواجه نشد، بلکه گروه‌های مقاومت فلسطینی با برگزاری مراسم تشییع پیکر برادرزاده شهید اسماعیل هنیه و حضور گسترده مردم غزه، عملاً این فراخوان را تحت‌الشعاع قرار دادند.

براساس گزارش‌ها، هزاران تن از اهالی غزه روز جمعه ۲۶ ژوئن در شهر غزه، پیکر «ولید مجدی هنیه»، برادرزاده شهید «اسماعیل هنیه»، را تشییع کردند. وی بر اثر جراحاتی که در حمله ارتش اسرائیل به اطراف مجتمع مسکونی ایتالیایی در محله النصر در غرب شهر غزه برداشته بود، به شهادت رسید.

گفته می‌شود شرکت‌کنندگان در این مراسم با سر دادن تکبیر و شعارهایی علیه جنایت‌های رژیم اشغالگر، پیکر این شهید را تا محل خاکسپاری همراهی کردند. پیش از تدفین نیز نماز میت بر پیکر وی اقامه شد. تشییع‌کنندگان شعارهایی از جمله «حرکتنا حماس... جیشنا قسام» (جنبش ما حماس و ارتش ما قسام است) و «خیبر خیبر یا یهود... ۷ اکتوبر سوف یعود» (ای یهود، خیبر را به یاد داشته باش؛ هفتم اکتبر بازخواهد گشت) سر دادند.

همزمانی این مراسم با فراخوان اعتراضی، از نگاه برخی ناظران، نشان داد که بخش قابل توجهی از ساکنان غزه همچنان ترجیح می‌دهند مطالبات خود را از مسیر گروه‌های مقاومت، از جمله حماس، پیگیری کنند.

اعتراف به شکست

رسانه‌های اسرائیلی که از اعتراضات علیه حماس گزارش‌هایی منتشر کرده بودند، در ادامه به ناکامی این فراخوان نیز پرداختند. رسانه عبری «والا» در گزارشی نوشت نهادهای امنیتی اسرائیل عدم برگزاری تظاهرات علیه حماس را نشانه‌ای از ثبات حاکمیت این جنبش در داخل نوار غزه می‌دانند و معتقدند هر طرحی برای «روز بعد» که حماس را کنار بگذارد، غیرواقعی و محکوم به شکست است.

همزمان، شبکه «کان نیوز» نیز گزارش داد که مقامات ارشد اطلاعاتی ارتش اسرائیل به رئیس ستاد کل ارتش، ایال زمیر، هشدار داده‌اند که حماس در حال بازسازی توان خود در نوار غزه است و از طریق تولید بمب‌های دست‌ساز و جذب نیروهای جوان، توان نظامی خود را تقویت می‌کند.

نه نخستین و نه آخرین

گروه‌های اعتراضی مانند «جنبش ۲۶ ژوئن» نخستین جریان‌هایی نیستند که در فلسطین و غزه با رویکردی انتقادی نسبت به مقاومت شکل گرفته‌اند. با توجه به تلاش اسرائیل برای تضعیف جریان‌های مقاومت فلسطینی، احتمال می‌رود در آینده نیز گروه‌های مشابهی ظهور کنند.

به‌طور کلی، اعتراض به حماس در غزه موضوع تازه‌ای نیست. در سال‌های ۲۰۱۱، ۲۰۱۲ و سپس ۲۰۱۹ نیز تجمع‌هایی با مطالبات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی برگزار شده بود. با این حال، به اعتقاد برخی ناظران، بخشی از جریان‌هایی که پس از آغاز جنگ اخیر تمرکز اصلی خود را بر انتقاد از حماس قرار داده‌اند، از حمایت رسانه‌ای، سیاسی یا مالی خارج از غزه برخوردارند و از این رو احتمال شکل‌گیری حرکت‌های مشابه در آینده نیز وجود دارد.

گروه‌های مسلح همسو با اشغالگران

همزمان با جنگ غزه، ارتش رژیم صهیونیستی نیز به‌صورت رسمی از همکاری با برخی گروه‌های مسلح مخالف حماس در داخل غزه سخن گفته است. شاخص‌ترین نمونه این گروه‌ها، «یاسر ابوشباب» بود که با حمایت اشغالگران تلاش داشت کنترل رفح را در اختیار بگیرد، اما در نهایت در جریان درگیری با نیروهای حماس کشته شد.

علاوه بر این، گزارش‌هایی از فعالیت گروه‌های مسلح کوچک‌تر نیز منتشر شده است که گفته می‌شود با پشتیبانی ارتش اسرائیل به منازل و چادرهای آوارگان یورش برده، اموال مردم را غارت می‌کنند و همزمان اطلاعات مربوط به نیروهای حماس را در اختیار نیروهای اشغالگر قرار می‌دهند.