پرسش و پاسخ

پنجشنبه ؛ 24 ارديبهشت 1405

بن‌بست سیاسی اقلیم کردستان: شکاف داخلی و تشدید آسیب‌پذیری در سایه تنش‌های منطقه‌ای

بن‌بست سیاسی اقلیم کردستان: شکاف داخلی و تشدید آسیب‌پذیری در سایه تنش‌های منطقه‌ای
قلیم کردستان عراق با گذشت بیش از ۱۸ ماه از انتخابات پارلمانی، به دلیل اختلافات عمیق میان دو حزب اصلی «دموکرات کردستان» (KDP) و «اتحادیه میهنی» (PUK) در یک بن‌بست فلج‌کننده سیاسی گرفتار شده است. ریشه این بحران در ارزیابی‌های متناقض دو حزب از جایگاه قدرت خود نهفته است؛ در حالی که حزب دموکرات با تکیه بر برتری انتخاباتی خود خواهان عبور از مدل سنتی تقسیم قدرت است، اتحادیه میهنی در پی احیای جایگاه خود به عنوان یک رقیب هم‌تراز بوده و در برابر تمرکز قدرت در اربیل مقاومت می‌کند.
کد خبر : 21550

نویسنده: وینتروپ ام. راجرز  

اندیشکده: چتم هاوس (مؤسسه سلطنتی روابط بین‌الملل لندن)

اقلیم کردستان عراق با گذشت بیش از ۱۸ ماه از انتخابات پارلمانی، به دلیل اختلافات عمیق میان دو حزب اصلی «دموکرات کردستان» (KDP) و «اتحادیه میهنی» (PUK) در یک بن‌بست فلج‌کننده سیاسی گرفتار شده است. ریشه این بحران در ارزیابی‌های متناقض دو حزب از جایگاه قدرت خود نهفته است؛ در حالی که حزب دموکرات با تکیه بر برتری انتخاباتی خود خواهان عبور از مدل سنتی تقسیم قدرت است، اتحادیه میهنی در پی احیای جایگاه خود به عنوان یک رقیب هم‌تراز بوده و در برابر تمرکز قدرت در اربیل مقاومت می‌کند. این انشقاق، نهادهای حاکمیتی و انسجام داخلی اقلیم را به شدت تضعیف کرده است.

 

پیامد مستقیم این شکاف استراتژیک، فرسایش چشمگیر خودمختاری اقلیم و کاهش نفوذ احزاب کُرد در بغداد است. تسری اختلافات داخلی به سطح ملی، به‌ویژه در رقابت بر سر تصاحب پست ریاست‌جمهوری عراق، موضع یکپارچه کُردها را مخدوش کرده و به دولت فدرال فرصت داده است تا کنترل خود را بر شریان‌های حیاتی اقلیم گسترش دهد. تسلط بغداد بر روند صادرات نفت از طریق خط لوله ترکیه و همچنین اعمال سیستم گمرکی متمرکز فدرال در مرزها، نشان‌دهنده از دست رفتن اهرم‌های فشار اقتصادی و سیاسی اربیل به دلیل فقدان حمایت یکپارچه داخلی است.

 

در سطح ژئوپلیتیک نیز این بن‌بست، اقلیم کردستان را در برابر پس‌لرزه‌های بحران‌های امنیتی به شدت بی‌دفاع کرده است. این منطقه به دلیل تنش‌های جاری و تصور همسویی با ایالات متحده، صدها بار هدف حملات نظامی گروه‌های شبه‌نظامی قرار گرفته و زیرساخت‌های آن آسیب دیده است. بی‌اعتمادی متقابل میان دو حزب کُرد، مانع از شکل‌گیری یک جبهه دیپلماتیک واحد برای رایزنی مؤثر با واشنگتن، تهران و بغداد جهت دور نگه داشتن منطقه از دایره درگیری‌ها شده و اقلیم را به عرصه‌ای آسیب‌پذیر در معادلات پیچیده منطقه‌ای تبدیل کرده است.

ارسال نظرات